Genootschap voor Geschiedenis

Nieuws - Agenda

Vergaderdata in 201724 | 12 | 2016

De bestuursleden en leden van de Algemene Vergadering van het Genootschap worden hierbij attent gemaakt op volgende vergaderdata in 2017:

 

Algemene Vergadering (telkens om 14:30 u.)

maandag 6 maart

maandag 11 september

 

Raad van Bestuur (telkens om 16:00 u.)

maandag 6 februari

maandag 22 mei

maandag 23 oktober

 

Jaarvergadering (om 15:00 u.)

zaterdag 9 december

 

Handelingen jaargang 2016 volledig verschenen20 | 12 | 2016

Het tweede nummer van jaargang 153 (2016) bevat zeer gevarieerde bijdragen qua onderwerpen en periodes. Het begint met een bijdrage van Jos Monballyu, Heksenvervolgingen in Poperinge (1650-1677) en vervolgt met twee hoofdzakelijk kunsthistorische artikels, nl. Nadine Mai, Creation of the Sacred. Notes on the Jerusalem Chapel in Bruges and its relic of the True Cross, en Jan D’hondt & Jean Luc Meulemeester, Van Oost en Huyssens, Janssens, Rubens en Schut: enkele aanvullende gegevens over de Brugse wandtapijtenreeks De Zeven Vrije Kunsten. De twee volgende artikels zijn eveneens het resultaat van een collectieve inspanning, nl. Michel Vanluchene & Timo Vanhavere, De grote ontreddering. Het archiefwezen in Oost- en West-Vlaanderen tijdens de Eerste Wereldoorlog, en Frank Simon, Robert Barbry & Marc Depaepe, “Même absent il était présent”: inspecteur lager onderwijs en leerboekauteur Hilaire Delobel (1889-1958).

Verder zijn er opnieuw drie boekbesprekingen, over Boogschieten en schuttersgilden in middeleeuws Vlaanderen, 1300-1500 (Marc Lemahieu), Sint-Sebastiaan binnen Brugge (Jan D’hondt) en de intussen al vertrouwde bijdrage van Ludo Valcke, Een vierde jaarboek van het In Flanders Fields Museum. Daarna volgen de gebruikelijke rubriek literatuursignalementen over 2015-2016, de vaste kroniek en de lijst van masterproeven in 2014-2016 aan de universiteiten van Leuven, Gent, Antwerpen en Brussel.

Samen met het eerste nummer biedt deze jaargang 444 pagina’s historische lectuur.

 

Verslag van de Jaarvergadering 201605 | 12 | 2016

De jaarvergadering, waarop alle leden zijn uitgenodigd, vond dit jaar plaats op zaterdag 3 december in het Stadsarchief van Brugge. Met een zestigtal aanwezigen was de leeszaal behoorlijk gevuld.

Voorzitter André Vandewalle verwelkomde de aanwezigen en bracht verslag uit van het werkingsjaar. Aansluitend gaf redactiesecretaris Kurt Priem een toelichting bij de inhoud van de Handelingen jaargang 153.

Vervolgens verzorgde prof. dr. Georges Martyn van de rechtsfaculteit van de UGent een uitermate boeiende lezing over “De blinddoek van Justitia”. Het eerste deel was een kennismaking met de banden tussen kunst en recht aan de hand van een aantal bekende werken uit het Vlaamse kunstpatrimonium. Enerzijds kunnen juridische aspecten verbonden zijn aan kunstwerken, anderzijds is er de kunst van het recht, waaruit vaak een negatieve visie blijkt. Rechtsiconografie doet het recht beter begrijpen en vice versa. In het tweede deel van de lezing werd de oorsprong van de blinddoek van Vrouwe Justitia belicht aan de hand van voornamelijk Brugse kunstwerken. Justitia, oorspronkelijk een kardinale deugd, werd in de Renaissance voorgesteld als een dame die personificatie was van de gerechtigheid, met haar symbolen het zwaard en de weegschaal. Vanaf midden de 16de eeuw werd ze soms geblinddoekt, maar tot in de 18de eeuw kwam ze ook nog zonder blinddoek voor. De blinddoek is in feite een negatief symbool, dat nochtans ook postief kan uitgelegd worden, want Justitia hoeft niet te zien om goed te kunnen oordelen. De blinddoek benadrukt dan haar onpartijdigheid. Het blijft evenwel ambigu: op de Brugse Burg zijn drie Justitia’s te vinden, waarvan twee geblinddoekt.

Na zijn zeer eloquente toespraak beantwoordde prof. Martyn nog enkele vragen uit het publiek. De voorzitter rondde de vergadering af met de uitnodiging tot de traditionele drink in de inkomhal van het Stadsarchief. Hier konden ook de publicaties van het Genootschap worden ingezien of aangekocht, en konden administratieve zaken worden afgehandeld.

 

Jaarvergadering 201615 | 09 | 2016

De jaarvergadering van het Genootschap, waarop alle leden worden uitgenodigd, vindt plaats op zaterdag 3 december 2016 om 15,00 uur in het Stadsarchief van Brugge.

Na de gebruikelijke verwelkoming door de voorzitter en een overzicht van de werking in het afgelopen jaar, wordt de inhoud van de Handelingen voorgesteld door de redactiesecretaris.

De hoofdbrok van het namiddag wordt gevormd door de lezing van prof. dr. Georges Martyn (UGent) met als thema De blinddoek van Justitia. 
Vandaag is een geblinddoekte dame met weegschaal en zwaard voor iedereen herkenbaar als ‘Vrouwe Justitia’. Tot de Renaissance was Justitia, één van de vier kardinale deugden, echter geenszins blind. In de iconografie van het recht werd zelfs de scherpte van haar blik benadrukt. Waar komt dan die blinddoek vandaan? Was het oorspronkelijk een satirisch symbool? Of misschien zelfs een ronduit negatief teken, zoals de geblinddoekte Synagoge (tegenover de ziende Ecclesia)? Heeft de blinddoek een Bijbelse oorsprong? En wat zegt de Brugse Damhouder over die blinddoek? In de rijk geïllustreerde voordracht worden diverse hypothesen toegelicht over de rol van de blinddoek in de iconografie van recht, rechtspraak en gerechtigheid.

Na de lezing kunnen vragen worden gesteld.

De zitting wordt afgesloten met een drink in de inkomhal van het Stadsarchief. Er is gelegenheid om het lidgeld te betalen en om boeken aan te kopen.

Handelingen 2016 nummer 1 van de pers01 | 09 | 2016

Een beetje later dan normaal, te wijten aan redactionele problemen, verscheen het eerste nummer van de jaargang 153 (2016) van onze Handelingen. Het nummer bevat vier artikels, twee kleine bijdragen, drie boekbesprekingen en een kroniek.

Het artikel op kop is van Els Bourgeois en handelt over Gewenste en ongewenste immigratie te Brugge tussen 1830 en 1860, een actueel thema in het licht van de huidige immigratieproblematiek. Het begrip vreemdeling had toen wel een andere draagwijdte dan nu. Het beleid werd toen ook meer gedragen door de lokale overheid dan door de nationale.

De andere artikels handelen over de 17de-eeuwse bisschop De Quinckere, de 18de-eeuwse beeldhouwer Cyfflé en een poëtisch dispuut te Brugge tussen een Vlaamse humanist en een poolse diplomaat.

De Kleine Bijdragen beschrijven de terechtstelling van een duivelse moordenaar in Poperinge in 1673 en de eerste oorkonde van Filips van de Elzas te Atrecht in 1167. 

In de Boekbesprekingen worden drie recente publicaties gerecenseerd. In de Kroniek komen zes bijdragen aan bod, met als blikvanger het verslag van het recente onderzoek van de stoffelijke resten in het Idesbaldschrijn in de Potterie te Brugge.

Intotaal telt het nummer 214 bladzijden.